A ṭhangsomi hmunih mino tampi ih siar cio mi The 7 Habits of Highly Effective Teens timi cabu sungih thuhmaihruai ta letmi a si. A ngantu cu Management lamih rinsanmi pupa Stephen R. Covey ih fapa Sean Covey a si. A remcangmi bung le caang tete tla let peh vivo kan tum.
Cemralnak Nget 7
Tulai kan kiangkap ih mino rual hnenih a um ṭheu mi ziaza le lungput pawl lakin pa sarih tarlang sehla. Nang teh hi pawl lakah paziat na nei ve, a zaten a si pang maw?
1) Puhmawh
Leitlun ralpi pawl cem hnu sanah cinken tlak tuk lemlo capoh pakhat a um. Mi pakhat zin a feh lai ah lungto sit in a bah zik, a kaa ih a saal duakmi cu, “Sala, ramnor hmang pawl le duhham pawl ruangah!” Saduhthah kim lo, hlawhtling lo le harnak pakhat ton tinten ziangdang ruat lo in puah ding pakhat hawl lohli.
2) Pian Tawk Pian
Ziang ka paih, ziang ka tuah duh ti mah le mah thei aw mumal lo, mi tuahmi le ti tammi dawi vivo men. Cu le paih ngai mi tla nei cuang lo. Thaisun timi ruat dah lo. Dam sung tawite timi thutlang kai fek tak, ei ding um le ei mei, in ding um le in mei, ihnak rem le kual mei.
3) Tlacop
Cazohnak cabuai ah a pok, nan Tv in zohnuam a ti zawng a ra ih Tv hmaiah to cih. Thilsawp ding timtuah rero laiah rualpi pawl nih an sawm ih lakphakdawr sunnihlawh to lala. Biakinn feh ding timtuah aw rero lai Fon a ra, “ Halo, Boih te maw, tu ka ra.” Nuam thei ringring, ziang a thupi, ziang ka tuah hmaisa ding, ziangmi cu ziangtik ah ka ṭheh tengteng ding ti um lo lawlaw.
4) Nang Maw Kei
Menmen Sawling maw i ruat… Hi pa hi ziangtin ka ṭhua pei… I zuam le cu a cim si mei… Tlawng ah maw, hnaṭuannak ah maw, veng le hnen ah maw, kawhhran ah maw hih lungput hi a leng thei nasa. Midang hlawtling ding le sunlawinak co ding zoh thei lo lawlaw. Mah nih neh thei lo le tla rak phelhthluk ve rero tum.
5) Mai Thu Thaw
Pathian nih hna pahnih le kaa pakhat in pek ti kan thei cio nan kan hniglh hrim pang ṭheu. Midang thawn tong aw ve ten kan kaa cu ṭong dingah a ready cia ringring. Mah ngai caan a thleng le a mawi lo tiah rak ngai aw ter ve men, a ṭheh le ziang ka ṭong ding ti rak ruat cia rero. Ziangah maw a nih in thli men cu ka ngai rero ding ih, thupi hla pa rel ding tampi ka nei si!
6) Ngalpak
Hi pawl thawn ziangah maw kan kom aw sapbei ding, ka hnen ih fimnak le thiamnak an duh ih in ra tlon si ko cu teh! Zanmang hman ah man hlah uh, mah le zin mah le kong ciar ma le, pacang!
7) Soisel Bo
A khatlomi bel lawng si a awn, kei cu a khat ṭhepṭhep zomi ka si ual. Thudik ka thei, ka pom, ka nunpi zo. Hawl bet rero a ṭul nawn lo, caan cem meimei.
Hih ziaza pa sarih hi cu neih lo ding le kan nei pang a si hman ah a rang thei tawkih hlonhlo lohli dingmi pawl an si cu!
A thokah
Ziaza timi kan sersiam,
Cun
A mah nih in sersiam sal.
Johnlsl
