Thudik

Home » Cahram » Thudik

By vcth on September 3, 2013.

truth
B.A (Thang), Salai

Ngaingai ah… “Thudik/Thuhmaan” timi hi “Ni-pi” thawn a bangawk tiin tuzing ka tho ah ka ruat suak. Zohman in mit siing lole, mitthli tlak lo in Ni khi ṭhaten kan zoh thei lo. Ka ruat ngah sinsin mi cu… minung pawl hi nitin.. “mutaa-ma-par lin-kar ma-chaw” tivek in kan nunnak ah thudik/thuhman pawl kha thup in kan nung rero timi a si.

Ziangkhallole, tuni cu ka nunnak ah zohṭhimtlak ni nikhat si ding ka duh. Kumkhat sung ka rak nung rero ih, tuni cu thuhmaan lawng ka sim ding, thudik lawng ka tuah ding tiin ka tumtah. Minung kan si ve ih kumkhat ah nikhat hman thuhmaan ih kan nung lo hi cu, minung kan si man teh a um ding sawm tiin ka thinlung sungah ka ruat.

Tuni ka ton ding mi thil hmuahhmuah ah thudik parah lawng ka nung ding timi tuanvo pi ka nei. Zohman cu ka sim lo ding, Thudik leh keimah karlak ih lungkimnak pakhat a si tiin ruat in ka tho.

Hmaisabik ka ton mi camipuai cu…. ka nupi in a timtuah mi thaithawh ei caan a si. Thaithawh kan ei, ka kaa a thaw lo. Ka Nupi nih “Ziangruangah maw? Ka suang mi a thaw lo ih maw?” tin in sut. Caan dang sisehla cu, a thin nuamlo pang ding tiin, “A thaw ko, ka pum malte a nuam lo ih si” ka ti mei ding nan.. tuni cu…….. a cang thei lo.

“ Aw si, a thaw lo tuk, ka ei thei lo lawlaw” tin ka ti. Ka nupi a mithmai a ṭha lo zet ti ka hmu. Ziangtiṭha, thudik timi hi “Ni-pi” vek a si ual tiin keimah leh keimah ka vun sim awk.

Cumi hnuah hna ka ṭuannak tlawng ah ka feh. Geography Subject ka zirh lai fangah, kan sayagyi nih i ra tong seh tiin i rak cah. “Hmm, camipuai paper thu a si ko ding” tiin ka ruat. Nauhak pawl ih kutngan mawi lo zetzet ih ngan mi pawl check ka paih lo tuk ruangah ka daithlang ih ṭheh thei lo in tuah ding tam nawn ka nei lai.

Zungkhaan ka va feh ih, sayagyi cu ka va tong. Sayagyi in mithmai ṭha te thawn, “Tu zaanlam na man maw?” tiin i sut. “Ka fa leh pawl ka lo leng pi hngai ding ka ti zo” tin ka let. “Nauhak pawl cu, nidang ah vak pi sawn aw, tu zaanlam cu ka inn ah rak leng aw” tin Sayagyi in i ti saal. “Ziang thu poi um ih maw, sayagyi” tiin ka sut.
“ Aw, um ee, Music ka paih ti na thei ko lo maw?” “Aw, thei ee sayagyi” “Aw, hlasak ka zirnak a rei phah zo ih, tuzaan cu Piano leh Violin thawn hla ka sak tum, rak zoh awla, ziang ka bang ti i sim aw” in ti.

Music thiam nawn ka si ih ka ruahnak leh ka comment pekmi pawl mi tam sawn nih an duh zet ṭheu. Cutiin sayagyi inn ah va feh in a hlasak mi ngai sak dingah kan lungkim awk.

Lamzin kan feh phah ah, sayagyi nih an innsungsang ah fa an nei thei lo ih music hi a hrangah rualpi ṭha si ding ih a rak tum thu, a um har tukih music a paih daan thu, saya pakhat hnenah a va zir ih hnihsan a rak tong thu pawl, poisa lo ten a rak zuam nasa ti pawl leh, music zirnak ah paisa tla tam nawn a cem thu pawl in ruah phah rero.

A inn kan thleng cu, a nupi nih tla ṭhaten in zohkhen. Ei le in pawl in pek, thaten in biak. An fanu thawn nei awk ding mi mipa pakhat vek in in zohkhen.

Cuhnuah sayagyi nih, “Saya David, ka hla cu ṭhaten in rak ngai sak aw maw. Camipuai paper na tuah rero mi pawl ah tla thinbang rero hlah aw. Zarhkhat caan ka lo pek bet ding” tin i ti. Kei in le, “Sayagyi, ni (10) hrawng in pek thei pei maw?” tin ka sut ih… “Ok, si ko seh, ngah ko” tin i rak ti.

Ka lungawi zet. Cek ding mi paper 100 lai a um laiih, nikhat ah (10) hrawng ka tuah le cu, ni 10 ah ṭhaten ka ṭheh thei ding tiin ka ruat phah rero.

Cuhnuah Piano tumtu le Violin tumtu thawn music instrument pawl umnak ah an va feh. Sayagyi ih um daan le cangvai daan cu mipi tampi hmai ih hla sak ding mi a bang. A zohtu le kei leh a nupi lawng kan si fawn. Hla cu a sak rero zo. A sakmi pawl cu hlan lai ih hminthang phah nawn mi hla pawl an si. A aw cu, a tha lo lawlaw, music thawn le a kaih lo, ka lu hmuah a na zik ṭheh. A mah, sayagyi tla a baang ve nasa. A thlan tla a suak ṭheh.

Sayagyi nih “Ziang ka bang??? na ngai duh lai maw?” tin i sut. “Tawk thlang seh, ka lu na phah zo” tiin ka ti mei. Sayagyi cu mangbang zet mithmai thawn i zoh. Kei tla sayagyi cu ka zangfah, ka hmaisong. Sinan, ziangtiṭha.

Sayagyi cu ka kiang ah a ra ih, “Khah, sayapa na hmuh daan te in sim hnik aw” tiin i rak sut. Thaisun ah ka lo sim sawn ding ka ti nan tu ah sim ko aw tin i ti. Kei tla ṭihkhur phah nawn in “Sayagyi, na aw a ṭha lo, Music na tuah lo le a ṭha sawn ding” tiin ka vun ti. Ka hmaisong zet. Sinan, Ziangtiṭha. Thuhmaan/thudik hrangah si ko tiin tha ka pek awk.

Inn ka thleng ih kan nu cu mithmai ṭha lem lo thawn in hmuak. Tuzing ih a rawlsuan thaw lo ka ti ruangah a thin nuam lo si ding. Tuni cu ka naa ( zonzai) mi thil pa hnih a um zo. Tuvek in zarhkhat hrawng tuah sehla, rualpi hman ka nei nawn pei maw tiin ka ruat.

Thaizing tlawng ka feh ih, sayagyi nih i rak tong seh tiin thu i cah ih ka va tong. Sayagyi in “Mizaan kan inn na ra ih ka lungawi zet. Zohman in thuhmaan in sim dah lo. Hmailam ahcun music ka tuah nawn lo ding. Aw, by the way.., camipuai paper pawl thu ziang na bang?” tin i ti.

Kei in “Sayagyi, mizaan ah ni 10 caan in pek na ti ual” tiin ka sim saal. “Oh,.. ka ruat sal ih, a cang thei lo. Thaisun ah a zaten ka ngah duh” in ti. “Sayagyi, paper 100 kha nikhat sungah cun, ziang tiin ka ṭheh thei ding. It caan hman ka nei ding ual lo. Ziangkhalle, ni 3 cu in pek ko aw” tiin ka rak ti. “A ngah lo, thaisun ah ka ngah duh. Thaten tla mark na tuah ṭul maw” tiin i ti bet. Ziang titheinak le ka nei fawn lo.

Thudik/Thuhmaan ih um ka tumnak ruangah zaanvar it nawn lo in ka um ṭul ko hih …………

(R.K Narayan ih nganmi Like The Sun siar mi parin ngan sal mi a si)

Na ruahnak

One Response to Thudik

  1. Pabawih   January 10, 2010 at 6:42 pm

    a la..! thudik ih nung ding hi tu hrawng ih ka ruat tam bik mi a si ve. hi cahram ka siar ngah cu ka lung a awi zet.

    tu tiang´in thudik ih nung ding ih ka tumtah mi cu,"thu dik ka sim ka ti tik´ah ka thinlung sung´ih ummi ka hmuh daan kha thudik tih theih a si ring ring pei maw?" ti´n kei mah le kei mah ka sut aw.

    ka nunnak ka zoh awk tik ah kei mah leh kei mah bum´aw in thuphan ih ka nung lo ding hi har hman seh la ka lungkim bik mi leh nuam ka tih bik mi a si tih ka hmu. ka ka cun thudik ka sim ring ring lo hman ah..